Inloggen

Energie van de community. Maak er gebruik van!

Op 23 juni heeft Connect to Innovate in opdracht van Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) een workshop gegeven om een nieuw aanpak te introduceren rondom Communityvorming. Het creëren en vergroten van nabijheid binnen een lokaal sociaal netwerk (een wijk, een buurt, etc.) stond hierbij centraal. De eerste helft van de sessie stond het verleden centraal. 

Bekijk hier 't verslag:

 

Case beschrijving

Gert-Jan Brand bracht zijn pilot in die met succes was afgerond. Dat ging om een pilot binnen het traject Blok voor Blok, met het de particuliere woningeigenaren te stimuleren hun woningen te verduurzamen. Van Haeringenstraat in de wijk Dedemsvaart stond bij deze workshop centraal (gemeente Hardenberg). Deelnemers brachten deze case (letterlijk) visueel in kaart. Dat leverde inzicht op in de actoren in de wijk, hoe deze onderling verbonden zijn, waar belangrijke beslissingen voorbereid werden en waar deze beslissingen uiteindelijk genomen werden. 

Verkenning van de context

Drie samenwerkende en lokale energieadviseurs uit de omgeving zijn ingezet die een aanbod hebben samengesteld met 10 uitvoerende bouw- en installatiebedrijven. Deze energieadviseurs werden ‘de SlimmeRik’ genoemd. Ze ontwikkelden een opmaat aanbod dat zowel technisch als financieel goed in elkaar zat. Om vertrouwen te wekken onder de particuliere woningeigenaren, is de naam (en de reputatie) van de gemeente Hardenberg gebruikt in de aankondigingen van de pilot. Ondanks een succesvolle pilot en een hoge conversieratio (22 uit 29 benaderde adressen hebben 1 of 2 maatregelen genomen) zijn deze energieadviseurs na de pilot gestopt vanwege de tijds- en kapitaalintensieve aard van de pilot binnen de particuliere sector. Ook de kosten/baten afweging en alternatieve omzetmogelijkheden voor de drie energieadviseurs waren redenen om na de pilot te stoppen. Daarmee is alles tot stilstand gekomen. Tussen de gemeente Hardenberg en de SlimmeRik waren geen spelregels afgesproken over een eventuele vervolg bij gebleken succes. 

 

Deel I: Pilot in kaart brengen

Tijdens het eerste deel van de sessie werd het project letterlijk gevisualiseerd, zoals Gert-Jan zijn project uiteenzette. De via-via beloning werd als ‘slim’ bestempeld die het project kenmerkte, namelijk de advieskosten (circa 250 euro) werd kwijtgescholden wanneer een woningeigenaar 2 nieuwe mensen bij deze pilot zou betrekken. Deze aanpak bleek succesvol, maar daarmee kwamen veel bewoners met connecties buiten de straat waar de pilot gehouden werd. Toen de veranderingen in de straat werden doorgevoerd werden pas de andere straatbewoners getriggerd om ook te informeren. Alleen toen was de inschrijvingstermijn verlopen.

Tegen het einde van deze eerste ronde concludeerden veel deelnemers al dat de pilot aanbod-gestuurd was. Een goede aansluiting met de wijk ‘als geheel’ en een grotere groep wijkbewoners werd door de deelnemers gemist. Het pakket van maatregels was samengesteld door de SlimmeRik en de bedrijven die deze maatregelen moesten uitvoeren. Veel vragen van de deelnemers waren gericht naar de (cruciale) rol van de gemeente in dit soort pilots. Ook de belangen, voor- en nadelen van de korte- versus lange termijn denken/handelen beheersten de onderlinge dialogen en de reflectie.

Deel II: Nabijheid creëren en vergroten tot de wijkbewoners

In het tweede deel van de workshop werden de deelnemers stap voor stap uitgedaagd om de wijk vanuit een ‘sociaal verbonden’ perspectief opnieuw op te bouwen. Centraal stond het inzichtelijk maken van de bestaande connectiviteit binnen een wijk en hoe je deze zou kunnen inzetten om bewoners vanuit hun intrinsieke motivatie te stimuleren voor het nemen van maatregelen. Deze aanpak ging meer in op de context van de bewoners. Met de deelnemers werd gezocht naar ‘natuurlijke’ plekken waar wijkbewoners zich regelmatig verzamelen. . Wat al snel op de kaarten werd uitgebeeld waren de zogenaamde ‘sociale hubs’ zoals scholen, ondernemersverenigingen, sportclubs, kroegen, zwembaden, etc.

De deelnemers werden verder gevraagd welke evenementen zij konden benoemen waar diverse groepen mensen aan deelnemen. Eenmalige maar ook terugkerende evenementen zoals ouderenavonden, sporttoernooien, straatfeesten, etc. werden nu aan de kaarten toegevoegd.

Aangezien bij elke sociale hub meerdere wijkbewoners aan te wijzen zijn die een prominente rol spelen (ambassadeursrol, vrijwilligers, trainers, ) richting deze sociale hubs in de wijk, werden de deelnemers vervolgens gevraagd om uit hun eigen ervaringen deze wijkambassadeurs in beeld te brengen, een naam en een gezicht te geven.

Nu de deelnemers vanuit een andere lens keken naar het stimuleren van initiatief binnen een lokale community, werden ze gevraagd welke rol deze actieve buurtbewoners hadden kunnen spelen bij het boeien, beleven, betrekken en binden van andere wijkbewoners bij deze pilot.

Men werd ook gevraagd om aan te geven hoe zij de rol van de aanwezige sociale hubs op hun kaarten te beschrijven bij het stimuleren van woningeigenaren.

Al snel bleek dit een hele andere manier van kijken, een nieuwe lens om de zowel een probleem als een gewenste oplossing vanuit een ander perspectief (de vraagkant!) te benaderen. In plaats van een aanbod te creëren werd er nu eerst gekeken naar de vraag en hoe je deze vraag via- via (peer group effect) kon vergroten. De afdronk was dat een goed doordacht aanbod kon daarna efficiënter worden uitgezet in de wijk.

Door aandacht te vestigen op de verbondenheid van de aanwezige lokale sociale netwerken in een wijk, is het mogelijk om een goede selectie te maken van een eerste groep bewoners die aangetrokken moeten worden (early adaptors) die binnen hun wijk mede-eigenaars worden van de pilot. Hiermee investeer je zowel in duurzame energie als in nieuwe ontmoetingen en verbindingen.

Aanbeveling: Benut de aanwezige energie binnen de lokale sociale netwerken.

Connect to Innovate een open platform ontwikkeld met methodes, technieken en praktische tools die mensen binnen hun projecten kunnen inzetten om dit doel te bereiken. Het downloaden en gebruik hiervan is en blijft geheel gratis. Heeft u binnen uw projecten extra denk- en/of doe-kracht nodig dan  kunt daarvoor een mailtje sturen naar behzad@connecttoinnovate.nl of bellen met 06-21287327.

Connect to Innovate biedt tevens 3 masterclasses aan, te weten Re-framing, Nabijheid vergroten en (mede)eigenaarschap creëren. Deze Masterclasses zijn opmaat ontwikkeld voor senior managers die op een praktische en concrete wijze aan de slag willen gaan, met de sociale dynamiek op wijk/buurt niveau.

Reageren is alleen mogelijk voor aangemelde gebruikers